channa

Archive for 2010|Yearly archive page

המחקר שלי על קבוצות הכתיבה – דו"ח קצר

In עברית on ספטמבר 19, 2010 at 11:35 am

תקציר

בין חודשי מאי עד אוגוסט 2010 ערכתי מחקר ראשוני על תהליכי התפתחות המתקיימים בקבוצות הכתיבה שלי. מתברר שסוג זה של עבודה קבוצתית, אשר פיתחתי במיוחד לאוכלוסיית היעד של 'אלה', מסוגל לגרום להתפתחות אישית. באמצעות הכתיבה והמשוב ההדדי בקבוצה מגלים המשתתפים בהדרגה יותר אפשרויות בהתנהגותם, החל מהכתיבה עצמה, בדיבור, בחשיבה ועד ליכולת התמודדות עם מצבים שונים בחיים. הם חווים יותר גמישות בהתנהגותם וכך מתחזקת יכולתם להתמודד עם החיים.

25 משתתפים ב-5 קבוצות, אשר הנחיתי בשנים 1996 – 2009, השיבו לשאלון.

תהליכי ההתפתחות בקבוצות אלה מתקיימים במסגרת מאוד תומכת, אשר יוצרת תחושת שייכות וקוהרנטיות. המבנה התומך של העבודה הקבוצתית, בה הכתיבה פועלת כאמצעי, יכול להפוך את התנאים להתפתחות אישית לטובים ביותר. מדובר בתהליכים של למידה אנושית גנרטיבית* וניתן למפות אותם. מפות אלה יכולות לסייע למנחים וגם למשתתפים כדי לעקוב במודע אחרי תהליכי התפתחותם, לכוון אותם ולהגבירם.

* למידה גנרטיבית פירושה שלמידה אחת גוררת את הלמידה הבאה, אך ברמת הפשטה גבוהה יותר. להבדיל מלמידה של מיומנות פשוטה (כגון רכיבה על אופניים או עריכת שולחן), עם התפתחות הכתיבה שלך יכולה להתרחב גם דרך החשיבתך על דברים, מתבקשת התייחסות לנקודות ראות שונות של הסיפור ויותר מודעות למה שאת/ה מרגיש ורוצה לבטא. הכתיבה היא אמצעי לגירוי של 'למידה המרחיבה את עצמה'.

ממצאי המחקר

ניסחתי שלוש שאלות כדי לאסוף את החוויות של המשתתפים בקבוצות הכתיבה ארוכות הטווח שהתקיימו בהנחייתי:

1. מה טבעם של תהליכי ההתפתחות בקבוצות הכתיבה ברמה האישית והקבוצתית?

2. מה הקשר בין 'התוצאות' אחרי סיום הקבוצה עבור המשתתפים לבין המטרות והציפיות אשר הם העמידו לעצמם בעת תחילת הקבוצה?

3. מה הקשר בין 'התוצאות' כפי שתוארו על ידי המשתתפים לבין התוצאות כפי שנצפו על ידי המנחה בכל משתתף?

התשובות לשאלות אלה (נכון לעכשיו, וזה היה רק מחקרון ראשוני!) הן:

1. תהליכי ההתפתחות בקבוצות הכתיבה שלי הם צורה של למידה גנרטיבית. אלה תהליכי למידה מדורגים, מסודרים ברצף החל מלמידת מיומנויות פשוטות ועד לתובנה עמוקה ואומנות חיים. אפשר למפות את התהליכים והמפות יכולות לשמש כלים למשתתפים ולמנחים כאחד. במחקר הנוכחי בניתי שלוש מפות, שלא אוכל לפרט בדו"ח המצומצם הזה.

2. 'התוצאות' עבור המשתתפים מתייחסים למטרות שנקבעו מראש ב-3 צורות:

א. רוב המשתתפים השיגו את רוב מטרותיהם. ומעבר לכך ישנן יותר תוצאות אחרי סיום הקבוצה  מאשר מטרות לפני תחילתה.

ב. 'התוצאות העודפות' נמצאות בקטגוריה של 'התפתחויות אישיות כלליות', אשר למראית עין אינן קשורות לכתיבה. קטגוריה זו מכילה מטרות של המנחה שלא הוצהרו מראש. אלה מטרות של שינויים יציבים המסייעים לאדם להתמודד טוב יותר עם לחצים בחיים.

ג. התוצאות כפי שתוארי על ידי המשתתפים זמן רב אחרי סיום קבוצתם, לרוב תואמות לתוצאות אשר נצפו על ידי המנחה בעת סיום הקבוצה.

בגדול רציתי לגלות איך אתם מבטאים את חוויותיכם במילים שלכם, ומה אתם חושבים, לאחר מספר שנים, שיצא לכם מקבוצת הכתיבה. או, במילים אחרות, האם לדעתכם הרווחתם משהו מהכתיבה במסגרת קבוצתית, בעזרת תרגילי כתיבה מכוונים, ואם כן, איזה סוג של רווח.

גם הסתקרנתי לגבי דמיון אפשרי בין חוויותיכם, למשל האם ישנם נושאים חוזרים המתוארים על ידי מספר אנשים. והאם קיים דמיון כלשהו בין ההערכה העצמית של חוויותיכם לאחר שנים לבין תצפיותי כמנחה על החוויות שלכם במהלך הקבוצה.

קיוויתי לגלות אם (ואיך) משתתפים מגיבים באופנים שונים לשיטת העבודה, נתרמים ממנה יותר או פחות, ולמשל עובדים בקצב שונה. ממצאים בתחום זה עשויים לכוון את התאמת השיטה לתנאים אישיים, כגון קבוצות גיל ורקע מגוונים יותר.

המטרה העיקרית של המחקרון הראשוני היתה להתחיל לראות איך משתתפים בקבוצות כתיבה ארוכות טווח מתפתחים לפי עמות המידה שלהם. וזאת בשונה מההערכה 'מבחוץ' על ידי המנחה. האם המשתתפים לדעתם לומדים משהו והאם זה קשור ישירות או בלעדית לכתיבה? מה מוסיפה הכתיבה לחוויה הקבוצתית? מה מוסיפה קבוצה לכתיבה? הרי אפשר גם לכתוב לבד! האם תרגילים מוסיפים דבר מה? ושיתוף אנשים אחרים בחוויות הכתובות? הרי קיימות גם קבוצות בהן משתפים חוויות בשיחה? לאילו אנשים אינה מתאימה קבוצת כתיבה ולאילו דווקא כן?

שיטת המחקר

המחקר שערכתי הוא איכותני, בניגוד למחקר כמותי, הידוע יותר, בו מוצגים הממצאים באחוזים, מספרים וטבלאות.

מחקר איכותני רוצה לייצג באמינות ככל האפשר את חוויותיהם של המשתתפים בו. על כן החוקר חייב לשים בצד את ידיעותיו ואת דעותיו האישיות עד כמה שניתן, להיפתח למה שהמשתתפים מבטאים ולנסות להבין את אשר הם מתכוונים. בדרך זו יש סיכוי לגלות דברים חדשים שהחוקר לא חשב עליהם עוד מקודם לפי תיאוריה זו או אחרת. אין בינתיים השערות על תהליכים בקבוצות כתיבה ארוכות טווח, מאחר ועד כה לא נערך מחקר בנושא. כל מה שקיים הוא הנסיון המצטבר של מנחי קבוצות כמוני. את הנסיון אספנו במהלך עבודתנו עם קבוצות ולא עשינו זאת בצורה שיטתית. המחקר שלי הוא צעד לשינוי .

מטרות ותוצאות אישיות

7 המטרות הנפוצות ביותר של המשתתפים היו:

– להשתתף בפעילות יחד עם אנשים בעלי רקע דומה לשלי.

– לכתוב את תולדות חיי או את תולדות משפחתי.

– להשאיר עדות לדורות הבאים.

– לתקשר טוב יותר עם עצמי (להבהיר את רגשותי ומחשבותי לעצמי)

– ללמוד לכתוב סיפור.

– להתמודד טוב יותר עם נושאים בעבר ו/או בחיי בהווה.

– להשתתף בקבוצת תמיכה.

7 התוצאות הנפוצות ביותר של המשתתפים היו:

– כישורי הכתיבה שלי השתפרו.

– תמיכה אישית מהקבוצה ומהמנחה.

– אני מתמודד/ת עכשיו טוב יותר עם מה שקורה בחיים.

– ביטוי עצמי.

– פרסמתי ספר / סיפור / שיר / מאמר.

– התקשורת שלי עם אנשים מחוץ לקבוצה השתפרה.

–  התקשורת שלי עם עצמי השתפרה.

אפשר לחלק את המטרות והתוצאות לשלוש קבוצות:

1. כישורי כתיבה (כגון לכתוב סיפור, לבטא עצמי בכתב).

2. חוויה קבוצתית (כגון קבלת תמיכה מהקבוצה, לתקשר טוב יותר עם אחרים).

3. התפתחות אישית כללית (כגון לתקשר טוב יותר עם עצמי, להתמודד עם החיים).

המשתתפים במחקר נבדלו במספר המטרות והתוצאות אשר רשמו, אך כמעט כולם רשמו יותר תוצאות לעצמם מאשר מספר המטרות שהיה להם בתחילה. זה בלט במיוחד בתשובות לשאלות הפתוחות, בהן כל אחד כתב בצורה חופשית את דעותיו.

מעוט קטן (2 מתוך 25 משתתפים) לא נתרם על ידי השתתפות בקבוצת כתיבה. אני אסירת תודה לאנשים אלה שהסכימו להשתתף במחקר ונתנו לי בכך אפשרות להתרשם מחוויותיהם הבלתי נעימות. התאורים שלהם בעלי ערך רב ומסייעים למצוא את גבולות שיטת העבודה של קבוצות הכתיבה.

התחלתי להבין גם איך משתתפים אחדים הפיקו רק תועלת מוגבלת מפעילות הכתיבה ועל כן נפתחה אפשרות לשפר את שיטת העבודה.

זה נשמע אולי מוזר, אך החלק הפחות מחדש במחקר מורכב מהתאורים הנלהבים של אותם אנשים אשר מרגישים מועשרים ביותר מקבוצת הכתיבה. עד כמה שתאורים אלה מחממים את ליבי, זה ההיבט שכבר היה ידוע לי ושתמיד גירה אותי להמשיך ולפתח את העבודה הקבוצתית המיוחדת הזאת! הכתיבה הזאת, שמהווה את רוב הנתונים במחקרון, מוכיחה שקבוצות הכתיבה הן בעלות ערך רב. אך כדי לקבל תובנות חדשות הייתי זקוקה לתעוד של המשתתפים הפחות נלהבים.

ברצוני להודות לכל המשתתפים ולעמותת 'אלה', ובמיוחד לעמיתי עדית נינארי שסייעה לי בישראל במסגרת 'אלה'.

באוקטובר אקיים מפגש לכל משתתפי המחקר (מוזמנים בלבד) ובו אפרט יותר על המחקר ואענה על שאלות.

חנה קונה

A short report about my writing group research project

In English on ספטמבר 19, 2010 at 11:25 am

Abstract

Between May and August 2010 I did a pilot-study on developmental processes in my writing groups. This group-work, which I created especially for people using Elah's services, shows itself capable of setting in motion personal development. Participants discover through writing and through the interactions in the group a widening repertoire of behavioural choices. More choices starting in their  writing, speaking and thinking leading to greater flexibility and thereby strengthening of their coping skills in life.

25 participants of 5 groups, facilitated by me between 1996 and 2009, responded to the questionnaire.

The processes of personal development in these writing groups occur in a strongly supportive framework that fosters a sense of coherence. My findings show that the supportive structure of group work, with writing as a tool, can optimise conditions for personal development that are processes of generative human learning*. As such they can be mapped in various ways. These maps may serve facilitators and participants alike in following and enhancing their processes consciously.

* Generative learning occurs when 'learning one thing leads to another on a higher level of abstraction'. Unlike learning a simple skill, such as riding a bicycle or setting the table, when you develop your writing you start to think differently about things, to discern more than one perspective and become more aware of what you feel and want to express. Writing serves as a means to stimulate this self-expanding learning.

The findings of the study

I gathered experiences of the participants in long-term writing groups to answer three research questions:

1. What is the nature of developmental processes in my writing groups at the individual and the group levels?

2. How do the outcomes of the group as described by the participants compare with their stated goals and expectations?

3. How do the outcomes of the group as described by the participants compare with the outcomes as assessed by the facilitator for each participant?

The answers to these questions are to date (as this was only a small study):

1. Developmental processes in my writing groups are a form of generative learning. These learning processes are hierarchical in that they are organised along a continuum from learning simple skills up to deep insight and the art of living. These processes can be mapped and the maps may serve as tools for facilitators and participants. The current report is too compact to present the three maps  I have created in this study.

2.Participants’ outcomes relate to their goals in three ways:

a.  Most participants have attained most of their goals. In addition there are more outcomes than goals overall.

b.   The ‘extra’ outcomes are in the category of ‘general personal development’, which do not seem to be connected to writing. This category includes goals of the facilitator that were not explicitly stated before the groups started.  They correspond to sustained changes for positive coping with stress in life.

c. Participants’ outcomes of the group, after a long time, largely correspond to the outcomes assessed earlier by the facilitator at the time the group was concluded.

I wanted to discover how you express your experiences of participating in the writing group in your own words and what you think, after several years, it has given you. In other words, if you think you have benefited from writing in a group, with structured exercises, and if so, what 'kind' of benefit.

I was curious to know if there are similarities between your experiences, for example if certain motifs of personal development recurred in the descriptions of several participants. And also if there are similarities between your own evaluation in retrospect of your experiences and my observations as the group's facilitator of your processes at the actual time of the group.

I hoped to discover if (and how) participants of writing groups react and deal differently with this work-method; benefit more or less and, for example, work in different tempo from each other. Findings on these questions may direct adaptations of the method to individual circumstances, ages and background.

The main purpose of this pilot-study was to clarify how participants in long-term writing-groups develop according to their own criteria. This in comparison to 'external' evaluation by the facilitator. Do participants 'learn' anything and is this connected directly or exclusively with writing? What does writing contribute to the group-experience? What does a group contribute to the writing? After all it is possible to write on your own! Do exercises add something? And sharing your written experiences with others? Can't you share experiences in 'talking-groups' just as well? For which people is a writing group a good choice and for which is it not suitable?

Method

This study is qualitative, in contrast with the better known quantitative research method, where results are presented in percentages, numbers and tables.

Qualitative research tries to represent as accurately as possible the experiences of the participants. To accomplish this, the researcher needs to put aside her own opinions and preconceptions, to be open to what the participants express and to understand what they mean by their words. This gives us a chance to discover new things, not thought of before by the researcher according to some theory. So far there are no hypotheses in existence about processes in long-term writing groups, because they have not been studied before. We only have the accumulated experiences of group facilitators, like me, that were acquired while working with groups and not in any systematic way. My research wants to change this.

Personal goals and outcomes

The 7 most frequently named goals for participating by respondents are:

– To share an activity with people having a similar background to me.

– To write my life/family story.

– To leave testimony for future generations.

– To communicate better with myself (clarify feelings and thoughts to myself).

– To learn to write a story.

– To cope better with issues in my past and/or present life.

– To take part in a supportive group.

The 7 most frequently named outcomes are:

– Development of my writing skills.

– Receiving personal support from the group and from the facilitator.

– Development of my coping skills in life.

– Self-expression.

– I have published a book/story/poem/article.

– Improved with others outside of the group.

– Improved  communication with myself.

Goals and outcomes are  divided in three categories:

1 – Writing skills (e.g. learn to write a story, express myself in writing)

2- Group experience (e.g. receiving support from the group, communicate better with others)

3 – General personal development (e.g. communicate better with myself, cope better with life's stress)

Participants in the study differed in the number of goals and outcomes they mentioned, but almost all noted more outcomes than their original goals. This was clearest in the responses to the open questions, where each wrote about their experience in their own words, without a list of answers to choose from.

A very small minority (2 of the 25 participants) did not benefit from participating in a writing group. I am deeply grateful to these people for taking part in the study and providing me with the opportunity to gain insight into their unpleasant experiences. Their descriptions are essential in order to discover the boundaries of the writing-group method.

It has also become clearer to me how some participants benefited only in a limited way from this activity and this will enable me to improve the work.

It may sound strange, but the most enthusiastic texts of participants who feel themselves greatly enriched by the writing group form the least innovative part of the study. As heartwarming as these expressions are, this is the part that was already known to me and which always stimulated me to continue to develop this form of group-work! These texts, the great majority of the completed questionnaires, prove that writing groups are valuable. But testimonies of less enthusiastic participants were necessary to receive new insights.

I wish to express my thanks to all participants, to Elah and especially to my colleague Idith Ninari, who assisted me in Israel under the umbrella of Elah.

A meeting for the participants will take place in October where I will explain the study in more depth.

Channa Cune

Kort verslag over het schrijfgroepen onderzoek

In Nederlands on ספטמבר 19, 2010 at 11:16 am

Samenvatting

Van mei tot augustus 2010 heb ik een  pilot-studie over de ontwikkelingsprocessen in mijn schrijfgroepen gedaan. Deze  vorm van groepswerk die ik speciaal voor Elah's doelgroep heb opgezet, toont zich in staat om persoonlijke ontwikkeling op gang te brengen. Deelnemers  ontdekken door het schrijven en door de wederzijdse reacties in de groep steeds meer keuzemogelijkheiden via schrijven, spreken en denken tot omgaan met situaties. Zij ervaren meer flexibiliteit in hun persoonlijk gedrag en daardoor worden de 'coping skills' van de deelnemers in het leven versterkt.

25 deelnemers aan 5 groepen (door mij begeleid in de jaren 1996 – 2009) beantwoordden de vragenlijst.

De persoonlijke ontwikkelingsprocessen in deze groepen vinden plaats in een sterk ondersteunend kader dat een gevoel van samenhang, van coherentie, kweekt. De ondersteunende structuur van het groepswerk, met schrijven als medium, kan de voorwaarden tot persoonlijke ontwikkeling optimaliseren. Dit zijn processen van generatief menselijk leren* en zijn als zodanig op verschillende manieren in kaart te brengen. Deze 'kaarten' kunnen zowel begeleiders als deelnemers aan groepen helpen om hun ontwikkelingsprocessen bewust te volgen, te sturen en te bevorderen.

*   Generatief leren betekent dat 'het ene leren tot het volgende leidt, maar dan op een hoger abstractie niveau'. Anders dan bijvoorbeeld een simpele vaardigheid leren (zoals fietsen of tafeldekken), ga je bij het ontwikkelen van je schrijven ook anders over dingen denken, meer perspectieven zien en je meer bewust worden van wat je zelf voelt en wilt uitdrukken. Het schrijven is hier een middel om 'zichzelf uitbreidend leren' te stimuleren.

De bevindingen van het onderzoek

Drie onderzoeksvragen waren erop gericht om de ervaringen van de deelnemers aan langdurige schrijfgroepen te verzamelen:

1. Wat is de aard van de ontwikkelingsprocessen in mijn schrijfgroepen op individueel en groepsniveau?

2. Hoe verhouden zich de 'uitkomsten' van de groep voor de deelnemers tot de doelen en verwachtingen die ze zich aan het begin gesteld hadden?

3. Hoe verhouden zich de 'uitkomsten' zoals beschreven door de deelnemers tot de uitkomsten gezien door de begeleider in elke deelnemer?

De antwoorden op deze vragen zijn (tot nu toe, en dit was maar een klein onderzoek!):

1. De ontwikkelingsprocessen in mijn schrijfgroepen zijn een vorm van generatief leren. Deze leerprocessen zijn hiërarchisch, dat wil zeggen dat ze een reeks vormen van het  leren van simpele vaardigheden tot het leren van vergaand inzicht en levenskunst. Deze processen kunnen in kaart worden gebracht en die kaarten kunnen zowel deelnemers als begeleiders tot instrument dienen. In het onderzoek heb ik drie van deze kaarten ontworpen. Dit verslag is te kort om hier nader op in te gaan.

2. De 'uitkomsten' van de deelnemers staan op 3 manieren in relatie tot de van te voren gestelde doelen:

a. De meeste deelnemers hebben de meeste van hun doelen bereikt. Bovendien zijn er meer uitkomsten dan er oorspronkelijke doelen gesteld waren.

b.  De 'extra uitkomsten' zijn in de categorie van ‘algemene persoonlijke ontwikkelingen', die op het oog niet met schrijven te maken hebben. Deze categorie behelst doelstellingen van de begeleider die niet expliciet van te voren genoemd zijn. Zij komen overeen met stabiele veranderingen die helpen om positiever met de stress van het leven om te gaan.

c. De uitkomsten zoals beschreven door de deelnemers, lange tijd na beëindiging van hun groep, komen  grotendeels overeen met de uitkomsten die de begeleider in hen had opgemerkt ten tijde van de groepsbeëindiging.

In het groot wilde ik uitvinden hoe jullie je ervaringen in de schrijfgroep in eigen woorden uitdrukken en wat jullie, na verloop van enkele jaren, aan de schrijfgroep gehad denken te hebben. In andere woorden, of jullie denken baat te hebben gehad bij het schrijven in groepsverband, met behulp van gerichte schrijfoefeningen, en zo ja, wat voor 'soort' baat.

Ook was ik nieuwsgierig of er overeenkomsten bestaan tussen jullie ervaringen, zoals persoonlijke ontwikkelingsmotieven die door meerdere deelnemers beschreven worden. En daarbij, of er overeenkomsten bestaan tussen jullie eigen waardering achteraf van wat je hebt ervaren en mijn waarnemingen, als groepsbegeleider, van jullie processen ten tijde van de groep.

Ik hoopte uit te vinden of (en hoe) deelnemers aan schrijfgroepen verschillend reageren en omgaan met deze werkmethode; er meer of minder aan hebben en bijvoorbeeld in verschillend tempo werken. Bevindingen op dit gebied kunnen richting geven aan het aanpassen van de werkwijze voor zuiver individuele omstandigheden, leeftijden en achtergronden.

Het voornaamste doel van dit 'pilot-onderzoek' was om beter zicht te krijgen op hoe deelnemers aan lange-termijn schrijfgroepen zich ontwikkelen volgens hun eigen maatstaven. Dit in vergelijking met het 'van buitenaf' evalueren door de begeleider. 'Leren' de deelnemers iets en heeft dat rechtstreeks of uitsluitend met het schrijven te maken? Wat voegt het schrijven toe aan het groepsgebeuren? Wat voegt een groep toe aan het schrijven? Ten slotte kan men ook alleen schrijven! Voegen oefeningen iets toe? En het met anderen delen van geschreven ervaringen? Er zijn toch ook praatgroepen waar men ervaringen deelt? Voor welke mensen is zo'n groep niet geschikt en voor wie juist wel?

Onderzoeksmethode

Het onderzoek dat ik heb gedaan is kwalitatief, in tegenstelling tot het beter bekende kwantitatieve onderzoek, waarbij de resultaten in percentages, cijfers en tabellen worden weergegeven. Kwalitatief onderzoek richt zich op het zo getrouw mogelijk weergeven van de  ervaringen van de deelnemers. Hierbij moet de onderzoeker zijn eigen opinies en vooroordelen zoveel mogelijk opzij zetten, zich openstellen voor wat de deelnemers uitdrukken en proberen te begrijpen wat zij met hun woorden bedoelen. Op deze manier bestaat er een kans om nieuwe dingen te ontdekken die niet al van te voren bedacht waren door de onderzoeker volgens een of andere theorie.  Er bestaan geen hypotheses over de processen in langdurige schrijfgroepen, aangezien er tot nu toe geen onderzoek naar  is gedaan . Het enige wat er al is, zijn de verzamelde ervaringen van groepsbegeleiders zoals ik. Die ervaringen hebben we verzameld tijdens het werken met de groepen en dat is niet op een systematische manier gedaan. Mijn onderzoek wil hierin verandering te brengen.

Persoonlijke doelen en uitkomsten

De 7 meest gestelde doelen van de deelnemers waren:

– Deelnemen aan een activiteit samen met mensen met een soortgelijke achtergrond als ik.

– Mijn levens- of familiegeschiedenis schrijven.

– Een getuigenis kunnen nalaten voor de volgende generaties.

– Beter te communiceren met mezelf (mijn gevoelens en gedachten voor mijzelf duidelijk maken).

– Een verhaal leren schrijven.

– Beter om te kunnen gaan met dingen in mijn verleden en/of heden.

– Meedoen aan een steungevende groep.

De 7 meest genoemde uitkomsten van de deelnemers waren:

–  Ontwikkeling van mijn schrijfvaardigheid.

– Ontvangen van persoonlijke steun van de groep en van de begeleider.

– Mijn vermogen om om te gaan met wat er in het leven gebeurt is gegroeid.

– Zelf-expressie

– Ik heb een boek/verhaal/gedicht/artikel gepubliceerd.

– Mijn communicatie met anderen buiten de groep is verbeterd.

– Mijn communicatie met mijzelf is verbeterd.

De doelen en de uitkomsten kunnen in drie groepen verdeeld worden:

1- Schrijfvaardigheid (zoals een verhaal leren schrijven, me schriftelijk uitdrukken)

2- Groepservaring (zoals steun ontvangen van de groep, beter communiceren met anderen)

3- Algemene persoonlijke ontwikkeling (zoals communiceren met mezelf, beter omgaan met het leven)

Deelnemers aan het onderzoek verschilden in het aantal doelen en uitkomsten dat ze noteerden, maar bijna iedereen noteerde meer uitkomsten voor zichzelf dan zijn/haar oorspronkelijke doelen. Dit kwam vooral tot uiting in de open vragen van de vragenlijst, waarin iedereen in eigen woorden heeft geschreven en er geen lijstje met keuze-antwoorden was gegeven.

Een zeer kleine minderheid (2 van de 25 deelnemers)  heeft geen baat gehad bij deelname aan de schrijfgroep. Ik ben deze mensen uiterst dankbaar dat zij bereid waren mee te doen aan het onderzoek en mij de gelegenheid hebben gegund inzicht te krijgen in hun onprettige ervaringen. Hun beschrijvingen zijn van onschatbare waarde en helpen om de grenzen van de schrijfgroep-methode te vinden.

Het is mij ook duidelijker geworden hoe sommige deelnemers  slechts beperkt baat gehad hebben bij deze activiteit en dit opent de mogelijkheid om de werkmethode te verbeteren.

Het klinkt misschien vreemd, maar juist de meest enthousiaste teksten van degenen die zich enorm verrijkt voelen door de schrijfgroep, hoe hartverwarmend ook, vormen het minst vernieuwende deel van dit onderzoek. Dit is namelijk het deel dat mij al bekend was en dat voor mij altijd al de stimulans is geweest om dit groepswerk verder te ontwikkelen! Deze teksten, veruit de meerderheid van de ingevulde vragenlijsten, bewijzen de waardevolle basis van de schrijfgroepen. Maar voor nieuwe inzichten waren de getuigenissen van de minder enthousiaste deelnemers noodzakelijk.

Hierbij wil ik mijn dank uitspreken aan alle deelnemers evenals aan Elah en speciaal aan  mijn collega Idith Ninari die mij, in het kader van Elah, geassisteerd heeft in Israël.

In oktober vindt een bijeenkomst plaats voor de deelnemers waarin ik nadere uitleg over het onderzoek zal geven. Deze bijeenkomst is, wegens plaatsgebrek, alleen voor genodigden.

Channa Cune

עובדות ודמיון…

In עברית on אפריל 18, 2010 at 4:29 pm

האמת חשובה יותר מהעובדות

פרנק לויד רייט

…feiten en verzinsels

In Nederlands on אפריל 18, 2010 at 4:27 pm

De waarheid is belangrijker dan de feiten


Frank Lloyd Wright

faction and fiction…

In English on אפריל 18, 2010 at 4:23 pm

The truth is more important than the facts


Frank Lloyd Wright


Granite and Rainbow

In English on אפריל 18, 2010 at 4:05 pm
How to write a captivating story with 'dry facts'

The title of this exercise is taken from an essay by the English writer Virginia Woolf (1882-1941), in which she proposes a new way of writing life stories: 'The New Biography'. This came out of Modernism, the literary style she wrote in. Instead of the boring, thick tomes of elaborate retellings of famous people's lives, extolling their virtues, writers began to attune to readers, to give them a more varied and human impression of the lives of the characters they wrote about. These new biographies were much shorter and captivating, because the authors chose  out of the 'sea of facts' only those they found relevant to their story and used storytelling techniques, in which personal viewpoints of the writers also came to the fore. In this way they created vivid portraits out of a mixture of facts and fiction, better to express character and atmosphere, instead of a list of dry facts.
Those among us who engage in capturing and writing up of memories of our 'past' world – which is going past with each passing day – in order that the following generations will know something about it, may be interested in using this way of writing, following in a step-by step manner.
The order of the steps is not important and you can choose to use only the elements that suit your purpose.
– Identify the 'bare facts' – the granite of the title – you have at your disposal about the subject or the person(s) you want to write about, like dates of birth, addresses etc.
– Which of these 'facts' are verifyable by external sources, like official documents, and which are  stories you heard from family members or friends, only preserved by people's memories (=oral history)?
– Choose from the facts only the ones relevant to the story you want to write. Often it is a good idea to mention some wider historical context in your story: in which country does it take place; in which period; what was going on at the time in the world, or the continent, that influenced the atmosphere, the culture, the spirit of the time? This kind of information will assist the reader in putting your story into a context of time and place.
– Find ways of storyteling to link the granite-pebbles of facts you have chosen to become a streamlined and captivating story. Allow yourself the poetic licence – 'the rainbow' – to provide what the facts cannot show: people's voices, their possible thoughts and feelings. Imagine yourself stepping into the shoes of your character(s) and from that position put words in their mouths. You could also quote from their letters or diaries and bring some of these texts alive in the form of monologues or dialogues of the characters.
– This poetic licence takes us a little further from the known facts, but brings us closer to the reader and also to our own capacity to better understand the persons we are writing about.
– Another result of this freedom is the discovery that we can write more than one story about an event, a period, a person, a family. From the moment we start to weave together strands of granite (facts) and rainbow (our creative additions), we discern that there are many ways to do the weaving. We may write alternative narratives, create different versions from more than one perspective, all based on the same group of granite-pebbles.

Graniet en Regenboog

In Nederlands on אפריל 18, 2010 at 3:55 pm
Hoe maak je van droge feiten een boeiend verhaal

De titel van deze oefening komt uit een artikel van de schrijfster Virginia Woolf (1882-1941), waarin zij een nieuwe manier voorstelt om levensverhalen te schrijven: 'De Nieuwe Biografie'. Dit was een uitvloeisel van de literaire stroming uit die tijd, het Modernisme. In plaats van de saaie, dikke boeken waarin staatslieden en andere 'groten' werden opgehemeld, begon men zich meer op de lezers te richten, om hen een gevarieerder en menselijker beeld te geven van de geportretteerde figuren. Deze nieuwe biografieën waren veel korter en vermakelijker, doordat de auteurs een keuze maakten uit de 'zee van feiten' en deze weergaven op verhalende wijze, waarin ook de persoonlijke visie van de schrijvers naar voren kwam. Zo creëerden zij levendige portretten uit een mengeling van feiten en verbeelding, om des te beter de karakters en de sfeer weer te geven, in plaats van een droge reeks van feiten.
Degenen onder ons die zich bezig houden met het vastleggen en beschrijven van herinneringen aan onze wereld die voobij is – en dagelijks voorbij blijft gaan – opdat de komende generaties er iets van af zullen weten, hebben mogelijk zin in het beoefenen van de hier stapsgewijs genoteerde schrijfmethode. De volgorde van de stappen is niet belangrijk, je kunt gebruiken wat je past en wanneer het je past.
– Welke 'droge' feiten – het graniet uit de titel – heb je ter beschikking over het onderwerp of de persoon, waarover je wilt schrijven, zoals geboortedatum, woonplaats etc.
– Welke van deze 'feiten' zijn na te gaan, bijvoorbeeld doordat ze op officiële documenten vermeld staan, en welke zijn je bekend doordat ze je ooit zijn verteld door familieleden of vrienden, alleen bewaard in menselijke herinnering (= mondelinge geschiedenis).
– Kies uit de feiten alleen degene die relevant zijn voor het verhaal dat je gaat schrijven. Vaak is het ook nuttig om in het kort enkele bredere historische gegevens in je verhaal te voegen: in welk land speelt het; in welke periode; wat gebeurde er indertijd in de wijde wereld of in het werelddeel dat de sfeer, de cultuur, de tijdgeest beïnvloedde? Dit soort informatie helpt de lezers om jouw verhaal in een context te plaatsen.
– Vind verhaalmanieren om de 'kralen van feiten' die je hebt gekozen aan elkaar te rijgen tot een vloeiend en boeiend verhaal. Geef jezelf de dichterlijke vrijheid – 'de regenboog' – om in te vullen wat de feiten niet kunnen weergeven: de stemmen van de personen, hun mogelijke gedachten en gevoelens. Stel je voor dat je in hun schoenen stapt en leg ze vanuit dit perspectief woorden in de mond. Je kunt ook citeren uit hun brieven of dagboeken en sommige tekstfragmenten tot leven brengen als monoloog of dialoog van de personen.
– Met deze dichterlijke vrijheid  verwijderen we ons een beetje van de bekende feiten, maar we komen dichter bij de lezer en ook bij ons eigen vermogen om de personen over wie we schrijven beter te begrijpen.
– Nog een gevolg van deze vrijheid is de ontdekking dat je veel meer dan één verhaal over een gebeurtenis, een periode, een persoon, een familie kan schrijven. Zodra je het 'graniet' van de feiten en de 'regenboog'  van je aanvullende voorstellingsvermogen met elkaar begint te verweven, merk je dat er vele mogelijkheden zijn om dit te doen. Je kunt alternatieve verhalen schrijven, veelzijdige beelden uit meerdere invalshoeken, gebaseerd op dezelfde groep feitenkorrels die je hebt (gekozen).

גרניט וקשת בענן

In עברית on אפריל 18, 2010 at 3:39 pm

גרניט וקשת בענן

איך להפוך עובדות יבשות לסיפור מרתק

שם התרגיל מבוסס על מושגים מתוך מאמר מאת הסופרת וורג'יניה וולף (1882-1941), בו היא מציגה דרך חדישה לכתיבת סיפורי חיים :"The New Biography", תולדה של הזרם הספרותי של תקופתה, המכונה "מודרניסם". במקום הכרכים אבי הכרס המשעממים, בהם היללו את שמם של מנהיגים למיניהם, התחילו לחבר סיפורי חיים שמטרתם לתת לקוראים תמונה יותר אנושית ומגוונת של הדמויות המתוארות. הביוגרפיות החשדות היו הרבה יותר קצרות ומשעשעות, כתוצאה מבחירת הסופר/ת חלקים מתוך "ים העובדות" הקיים ותאורם באמצעים ספרותיים הכוללים את השקפתם האישית של המחברים. כך יצרו תמונות המורכבות ממציאות ודמיון כדי להעביר אווירה ואופי יותר מאשר דבקות יבשה לעובדות.
אלה מאתנו אשר עוסקים בתעוד זכרונות וכתיבה על עולמנו שעבר (ושממשיך לעבור בכל יום) מהעולם, למען ייזכר על ידי הדורות הבאים, ייתעניינו בתרגול כתיבה מסוג זה, כמתואר כאן בשלבים. אין חשיבות לסדר השלבים וכל אחד יוכל לבחור את אשר מתאים לסיפורו.
– לזהות את העובדות 'היבשות' – הגרניט מכותרת התרגיל – העומדות לרשותנו על נושא או אדם מסויים, כגון תאריכי לידה, מקום מגורים וכו'
– אילו מאותן עובדות ניתנות לבדיקה (למשל מופעיות בתעודות רשמיות) ואילי ידועות לנו מסיפורים במשפחה, או מחברים ונשמרות רק בזכרונות של בני אדם (= היסטוריה מילולית).
– לבחור מתוך העובדות את אלה החשובות לסיפור שברצוננו לכתוב. לעיתים מועיל לתאר בקצרה עובדות היסטוריות רחבות יותר כרקע לנושא שלנו: באיזו ארץ מתרחש הסיפור; באיזו תקופה; מה קרה אז בעולם הרחב או ביבשת ש'צבע' את האווירה, את התרבות, את רוח הזמן? מידע מסוג זה יעזור לקוראים למקם את הסיפור שלך בתוך הקשר.
– למצוא דרכים סיפוריות לשזור את בדידי עובדות-הגרניט שבחרת לכלל סיפור מעניין וזורם. לתת לעצמך חופש ספרותי – הקשת בענן – כדי להשלים את אשר העובדות אינן מספקות: קולם של הדמויות, מחשבותיהם ורגשותיהם האפשריות. תכנסו בדמיון לנעלי הדמויות ומעמדה זו תשימו מילים בפיהם, אפשר גם לצטט מתוך מכתבים או יומנים שנשמרו ולהפוך מילים כתובות לדיבור חי בצורת מונולוג או שיחה.
– נכון, כשמשתמשים בחופשיות בכלים ספרותיים אנחנו מתרחקים קצת מהעובדות הידועות, אך מתקרבים לקורא וליכולתנו אנו להבין יותר את הדמויות עליהן אנו כותבים.
– תוצאה נוספת ומעניינת של אותו חופש היא התגלית שאפשר לספר הרבה יותר מסיפור אחד על אותו ארוע,  אותה תקופה, דמות, משפחה. ברגע שמתחילים לשלב 'קשת בענן' בתוך 'גרניט' העובדות, מתוודעים לכך שקיימות אפשרויות רבות לעשות זאת, סיפורים חלופיים, תמונות מגוונות מצטיירות על אותו מבחר בדידי הגרניט שברשותנו, או שבחרנו להתמקד בו.